X
تبلیغات
زولا
وب نوشت ‌های دانش آموز سال دوم تجربی
چهارشنبه 30 شهریور‌ماه سال 1384
آشنایی با عملکرد سیستم دفاعی بدن

ایمن شناسی مطالعه عملکرد حفاظتی بدن در برابر ماکرو ملکول‌های خارجی یا ارگانیسم‌های مهاجم و پاسخ بدن به آنها است. این ارگانیسم‌های مهاجم شامل ویروس‌ها، باکتری‌ها، پروتوزوآ و انگل‌های بزرگتر هستند. به علاوه بدن بر علیه پروتئین‌های خودی (و دیگر ملکول‌ها) در حالت خود ایمنی و در برابر سلول‌های غیرعادی خودی در ایمنی تومور، نیز پاسخ می‌دهد. اولین خط دفاعی ما در برابر ارگانیسم‌های خارجی موانع بافتی مانند پوست هستند که از ورود ارگانیسم به بدن جلوگیری می‌کنند. اما اگر راه نفوذ به این لایه‌های مانع باز شود، بدن حاوی سلول‌هایی است که به سرعت به حضور مهاجم پاسخ می‌دهند. این سلول‌ها شامل ماکروفاژها و نوتروفیل‌هایی هستند که ارگانیسم‌های خارجی را می‌بلعند و آنها را بدون نیاز به آنتی بادی از بین می‌برند. یک پاسخ فوری هم از ملکول‌های محلولی که ارگانیسم مهاجم را از مواد مغذی ضروری (مانند آهن) محروم می‌سازند و نیز از ملکول‌های خاصی که روی سطوح اپی تلیال، در ترشحات (مانند اشک و بزاق) و در جریان خون موجودند، اعمال می‌شود. این نوع ایمنی حالت ذاتی یا غیراختصاصی سیستم ایمنی است که دائما برای پاسخ به تهاجم آماده است. خط دوم دفاعی بدن ایمنی اختصاصی یا سازگار است که ممکن است چند روز طول بکشد تا به یک تهاجم اولیه (که در واقع عفونت ایجاد شده توسط یک ارگانیسم است که تا آن لحظه دیده نشده) پاسخ دهد. در سیستم ایمنی اختصاصی، آنتی بادی (پروتئین‌های محلول که به آنتی‌ژن‌های خارجی متصل می‌شوند) و پاسخ‌های باواسطه سلولی که در آن سلول‌های خاص، پاتوژن‌های خارجی را تشخیص می‌دهند و آنها را از بین می‌برند، دیده می‌شود. در مورد ویروس‌ها یا تومورها، این پاسخ برای تشخیص و تخریب سلول‌های آلوده به ویروس یا سرطانی شده، حیاتی است. پاسخ به عفونت بعدی اغلب سریعتر از عفونت اولیه است زیرا در این حالت سلول‌های T و B خاطره (که پیش از این در عفونت اولیه با پاتوژن آشنا شده‌اند) فعال می‌شوند.

در حقیقت سلول‌های سیستم ایمنی به واسطه مجموعه‌ای از ملکول‌های سیگنال با یکدیگر تداخل می‌کنند به طوری که یک پاسخ هماهنگ ایجاد شود. این سیگنال‌ها ممکن است پروتئین‌هایی همچون لمفوکین‌ها باشند که به وسیله سلول‌های سیستم لنفوئیدی ایجاد می‌شوند. ساتیوکامین‌ها و کموکاین‌ها باشند که توسط سایر سلول‌های دخیل در پاسخ ایمنی تولید می‌شوند. این پروتئین‌ها سلول‌های سیستم ایمنی را تحریک می‌کنند.